กลยุทธ์ลิงก์ภายในและโครงสร้างเว็บไซต์: เชื่อมหน้าอย่างไรให้เครื่องมือค้นหาเข้าใจ

เครื่องมือค้นหาไม่ได้มองเว็บไซต์ของคุณเป็นเมนู แต่มองเป็นหน้าต่าง ๆ ที่เชื่อมกันด้วยลิงก์ และหาคำตอบว่าแต่ละหน้าพูดถึงอะไร และหน้าไหนสำคัญที่สุด จากว่าลิงก์ชี้ไปที่ไหน และลิงก์เขียนว่าอะไร กลยุทธ์ลิงก์ภายใน (internal linking strategy) คือการตัดสินใจเรื่องเหล่านี้อย่างตั้งใจ แทนที่จะปล่อยให้มันสะสมไปเอง

เว็บไซต์ที่กำลังเติบโตส่วนใหญ่ไม่เคยทำ บทความลิงก์ไปที่อะไรก็ได้ที่ผู้เขียนนึกออก หน้าบริการที่สร้างรายได้อยู่ลึกลงไปสามชั้น และหน้ารวมแท็กได้ลิงก์มากกว่าบริการใด ๆ สุดท้ายเว็บไซต์ก็เล่าเรื่องของตัวเองผิด ๆ ให้เครื่องมือค้นหาฟัง

คู่มือนี้ครอบคลุมโครงสร้างเว็บไซต์ กฎการใส่ลิงก์ topic cluster และการตรวจที่ทำได้ด้วยเครื่องมือฟรี ส่วนการออกแบบเมนูมีคู่มือของตัวเอง: การออกแบบการนำทางเว็บไซต์

คำตอบสั้น ๆ

กลยุทธ์ลิงก์ภายในที่ดี สรุปได้เป็นกฎ 5 ข้อ:

1. ให้หน้าสำคัญอยู่ใกล้หน้าแรก: บริการหลักและหน้าหมวด อยู่ห่างไปแค่หนึ่งหรือสองคลิก
2. ทำให้ลำดับชั้นมองเห็นได้ ในโฟลเดอร์ของ URL เมนู และเบรดครัมบ์
3. ใช้ข้อความลิงก์ (anchor text) ที่สื่อความหมาย บอกว่าหน้าที่ลิงก์ไปพูดถึงอะไร
4. ไม่ปล่อยให้มีหน้ากำพร้า (orphan page): ทุกหน้าที่คุณให้ความสำคัญ ต้องได้ลิงก์จากหน้าที่เกี่ยวข้อง
5. ลิงก์ขึ้นไปหน้าหมวด และข้ามไปหน้าพี่น้อง และใน topic cluster ให้ลิงก์ระหว่างหน้า pillar บทความในกลุ่ม และหน้าบริการที่กลุ่มนั้นสนับสนุน

ตรวจปีละหนึ่งหรือสองครั้ง ด้วยโปรแกรมไล่อ่านเว็บไซต์ (crawler) และรายงานลิงก์ใน Google Search Console

เครื่องมือค้นหาอ่านโครงสร้างเว็บไซต์อย่างไร

ลิงก์ภายในทำงาน 3 อย่างให้เครื่องมือค้นหา

การค้นพบ Google บอกว่าค้นพบหน้าต่าง ๆ ผ่านลิงก์จากหน้าที่เคยไล่อ่าน (crawl) แล้วเป็นหลัก แนวปฏิบัติที่ดีเรื่องลิงก์ ของ Google เสริมว่า Google ไล่อ่านได้เฉพาะลิงก์ที่เป็นองค์ประกอบ <a> ซึ่งมีแอตทริบิวต์ href เมนูที่สร้างด้วยสคริปต์ล้วน ๆ จึงอาจพาไปไม่ถึงไหน แผนผังเว็บไซต์แบบ XML เพิ่มเส้นทางเข้าที่สอง แต่ไม่ได้บอกว่าหน้าต่าง ๆ สัมพันธ์กันอย่างไร เช็กลิสต์ SEO ด้านเทคนิค พูดถึงการไล่อ่านเว็บไซต์อย่างครบถ้วน

ความสำคัญ Google บอกว่าใช้ลิงก์เป็นสัญญาณหนึ่ง เมื่อตัดสินว่าหน้าต่าง ๆ เกี่ยวข้องแค่ไหน หน้าที่ถูกลิงก์จากเมนู และจากหน้าที่เกี่ยวข้องอีกสิบกว่าหน้า เห็นชัดว่าเป็นหน้าที่เว็บไซต์ให้ความสำคัญ ส่วนหน้าที่จมอยู่ในหน้าที่ 14 ของคลังบล็อก ไม่ใช่

ความหมาย ข้อความลิงก์ (คำที่คลิกได้) และประโยครอบ ๆ บอกเครื่องมือค้นหาว่าหน้าปลายทางพูดถึงอะไร สำหรับลิงก์ที่เป็นรูปภาพ Google ใช้ข้อความ alt ของรูป เป็นข้อความลิงก์

5 ชั้น สารเดียว

โครงสร้างถูกสื่อออกมาใน 5 จุด และจะอ่านได้ชัดที่สุด เมื่อทุกจุดสอดคล้องกัน

วางลำดับชั้นก่อนวางลิงก์

ลิงก์จะลงตัวเองเมื่อลำดับชั้นชัดเจน เว็บไซต์ธุรกิจส่วนใหญ่ต้องการ 3 ชั้น คือ หน้าแรก หน้าหมวด และหน้าภายในแต่ละหมวด ลองนึกถึงบริษัทก่อสร้างแห่งหนึ่ง:

• หน้าแรก
  • บริการ (หน้าหมวด): ก่อสร้างโรงงาน ปรับปรุงพื้นที่คลังสินค้า ออกแบบและก่อสร้าง
  • ผลงาน (หน้าหมวด): หนึ่งหน้าต่อหนึ่งโครงการ
  • คู่มือ (หน้าหมวด): หน้ารวมหัวข้อ เช่น “วางแผนสร้างโรงงาน” แต่ละหัวข้อมีบทความของตัวเอง
  • เกี่ยวกับเรา และ ติดต่อเรา

หน้าหมวดแต่ละหน้าเป็นหน้าจริงที่มีบทนำของตัวเอง และลิงก์ลงไปยังทุกหน้าในหมวด การลิงก์ทุกอย่างจากหน้าแรก ก็ทำให้เส้นทางสั้นลงได้เหมือนกัน แต่แล้วก็จะไม่มีอะไรดูสำคัญกว่าอะไร

ลึกแค่ไหนถึงเรียกว่าลึกเกินไป?

ไม่มีเกณฑ์จำนวนคลิกที่เป็นทางการ ให้ตั้งเป้าว่าหน้าที่สร้างรายได้ (บริการ สินค้าหลัก ติดต่อ) และหน้าหมวด อยู่ห่างจากหน้าแรกไม่เกินหนึ่งหรือสองคลิก และทุกหน้าที่ต้องการให้ติดดัชนี อยู่ภายในสามหรือสี่คลิก หน้าที่ลึกกว่านั้นมักถูกค้นพบช้ากว่า และถูกไล่อ่านน้อยกว่า

ความลึกมักมาจากคลังบทความที่แบ่งหน้า (บทความของปีที่แล้วอาจอยู่ห่างไป 15 คลิก) หมวดย่อยที่ซ้อนกัน และหน้าที่เข้าถึงได้ผ่านการค้นหาหรือตัวกรองเท่านั้น

โครงสร้าง URL: ให้ที่อยู่อธิบายหน้า

URL ที่ดีบอกคนและเครื่องมือค้นหาว่าหน้าอยู่ตรงไหน ก่อนที่ใครจะคลิก คำแนะนำเรื่องโครงสร้าง URL ของ Google แนะนำให้ใช้คำที่อ่านได้ แทนเลข ID ยาว ๆ และคั่นด้วยขีดกลาง แทนขีดล่าง นอกจากนั้น:

• ใช้โฟลเดอร์ตื้น ๆ ไม่กี่ชั้น เฉพาะกลุ่มที่จะไม่เปลี่ยน เช่น /services/ ถ้าบทความอาจย้ายหมวด อย่าใส่หมวดไว้ในที่อยู่ของมัน
• ไม่ใส่วันที่ ID และพารามิเตอร์ ในหน้าที่เนื้อหาไม่ล้าสมัย
• ให้แต่ละภาษามี URL ของตัวเอง ตามที่ คู่มือ SEO หลายภาษา อธิบาย

ให้ถือว่า URL เป็นของถาวร ทุกการเปลี่ยนแปลงต้องมีการเปลี่ยนเส้นทางแบบ 301 และอัปเดตลิงก์ภายใน ซึ่งเป็นเหตุผลที่ เช็กลิสต์ SEO สำหรับการย้ายเว็บไซต์ สร้างขึ้นบนรายการ URL เดิมทุกรายการ

เมนูและเบรดครัมบ์: สัญญาณระดับทั้งเว็บไซต์

เมนูส่วนหัวปรากฏในทุกหน้า จึงเป็นการประกาศที่ดังที่สุดว่าอะไรสำคัญ ให้ใส่หน้าหมวดและบริการหลักไว้ที่นั่น ไม่ใช่ทุกหน้า ส่วนท้าย (footer) เป็นตาข่ายรองรับ สำหรับข้อมูลติดต่อ บริการหลัก และหน้าด้านกฎหมาย ไม่ใช่แผนผังเว็บไซต์ชุดที่สอง ที่อัดคีย์เวิร์ดไว้เต็ม

เบรดครัมบ์ (หน้าแรก › บริการ › ปรับปรุงพื้นที่คลังสินค้า) แสดงว่าหน้าที่อยู่ลึกอยู่ตรงไหน และลิงก์หน้านั้นกับหน้าแม่ แสดงเส้นทางเดียวกันกับผู้เข้าชมทุกคน ไม่ใช่หน้าที่เขาบังเอิญคลิกผ่านมา เอกสารเรื่องเบรดครัมบ์ ของ Google แนะนำให้เบรดครัมบ์แสดงเส้นทางทั่วไปที่คนใช้มาถึงหน้านั้น ซึ่งไม่จำเป็นต้องตรงกับ URL และอธิบาย markup แบบ BreadcrumbList ที่ใช้บอกเส้นทางนี้กับเครื่องมือค้นหา บทความ Schema Markup สำหรับเว็บไซต์ธุรกิจ อธิบายว่า structured data ช่วยได้ในจุดไหนอีกบ้าง

กฎของกลยุทธ์ลิงก์ภายในที่ใช้ได้ยาว

เขียนข้อความลิงก์ที่อธิบายปลายทาง

Google แนะนำให้ข้อความลิงก์สื่อความหมาย กระชับพอประมาณ และเกี่ยวข้องทั้งกับหน้าที่ลิงก์อยู่ และหน้าที่ลิงก์ไป

• อ่อน: “ถ้าอยากรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับงานปรับปรุงพื้นที่ของเรา คลิกที่นี่”
• ดีกว่า: “บริการปรับปรุงพื้นที่คลังสินค้าของเรา ครอบคลุมทุกอย่างตั้งแต่สำรวจจนส่งมอบ” โดยลิงก์ที่คำว่า “บริการปรับปรุงพื้นที่คลังสินค้า”

ใช้ถ้อยคำหลากหลาย แทนการซ้ำคีย์เวิร์ดเดียวกันเป๊ะ ๆ ในทุกลิงก์ แต่ให้วลีหนึ่งหมายถึงหน้าเดียว ถ้า “ก่อสร้างโรงงาน” ลิงก์ไปหน้าบริการในบทความหนึ่ง และลิงก์ไปบล็อกโพสต์ในอีกบทความ คุณกำลังบอกเครื่องมือค้นหาว่า ทั้งสองหน้าคือคำตอบ

ลิงก์ขึ้น ข้าม และลง

• ขึ้น ไปยังหน้าหมวดหรือหน้า pillar และไปยังบริการที่หน้านั้นสนับสนุน
• ข้าม ไปยังหน้าพี่น้อง ที่ตอบคำถามถัดไปของผู้อ่าน
• ลง จากหน้าหมวดทุกหน้า ไปยังแต่ละหน้าในหมวด

กฎอื่นที่ควรยึดไว้

• ไม่มีจำนวนลิงก์มหัศจรรย์ ถ้าคุณบอกไม่ได้ว่าทำไมผู้อ่านจะคลิก ให้ตัดลิงก์นั้น
• ชี้ลิงก์ไปที่ที่อยู่ปลายทางสุดท้าย ลิงก์ที่ไปยังหน้าที่ถูกเปลี่ยนเส้นทางหรือถูกลบ ทำให้สิ้นเปลืองการไล่อ่าน และทำให้ผู้เข้าชมต้องรอนานขึ้น ให้อัปเดตหลังรีดีไซน์
• อย่าใส่ nofollow ให้หน้าของตัวเอง Google บอกว่า nofollow มีไว้สำหรับลิงก์ที่คุณไม่อยากให้ Google เชื่อมโยงกับเว็บไซต์ของคุณ ถ้าต้องการกันหน้าไม่ให้ขึ้นในผลการค้นหา ให้ใส่ noindex ไว้ที่หน้านั้นเอง
• มองลิงก์อัตโนมัติเป็นส่วนเสริม วิดเจ็ต “โพสต์ที่เกี่ยวข้อง” มักเลือกหน้าจากแท็กที่ตรงกัน ไม่ใช่จากสิ่งที่ผู้อ่านต้องการต่อไป

หน้ากำพร้า: เกิดขึ้นอย่างไรและหาอย่างไร

หน้ากำพร้า (orphan page) คือหน้าที่ไม่มีลิงก์ภายในชี้มาหาเลย ผู้เข้าชมคลิกไปถึงไม่ได้ และแม้ Google จะเจอผ่านแผนผังเว็บไซต์ ก็ไม่ได้บริบทอะไรจากส่วนอื่นของเว็บไซต์

หน้ากำพร้าเกิดจากงานประจำ เช่น หน้าแคมเปญ หน้าที่ถูกเอาออกจากเมนูตอนรีดีไซน์แต่ยังเปิดอยู่ บทความที่เคยได้ลิงก์จากหน้าที่ถูกลบไปแล้วเท่านั้น และเวอร์ชันภาษาที่ไม่ได้ลิงก์ไว้

วิธีหา เปรียบเทียบรายการ 3 ชุด:

1. URL ที่ crawler เจอ จากการไล่ตามลิงก์จากหน้าแรก
2. URL ในแผนผังเว็บไซต์แบบ XML
3. URL ที่มีคนเข้าชมหรือมีการแสดงผล ได้แก่ รายงาน Landing page ใน GA4 และแท็บหน้าเว็บ (Pages) ในรายงานประสิทธิภาพของ Search Console

อะไรที่อยู่ในรายการที่ 2 หรือ 3 แต่ไม่อยู่ในรายการที่ 1 คือหน้ากำพร้า จากนั้นตัดสินใจ:

• คุ้มที่จะติดอันดับ? ใส่ลิงก์ไปหาหน้านั้นจากหน้าหมวด และจากหน้าที่เกี่ยวข้องสองสามหน้า
• ใช้เฉพาะแคมเปญ? เก็บไว้นอกเมนู แต่ตัดสินใจว่าควรให้ติดดัชนีหรือไม่
• ล้าสมัย? เปลี่ยนเส้นทางไปยังหน้าปัจจุบันที่ใกล้เคียงที่สุด หรือลบทิ้ง แล้วเอาออกจากแผนผังเว็บไซต์

Topic cluster: หน้า pillar กับบทความ ลิงก์กันอย่างไร

Topic cluster คือหน้า pillar ที่ครอบคลุมหัวข้อแบบกว้าง ๆ รวมกับบทความสนับสนุน ที่แต่ละบทความตอบคำถามหนึ่งข้ออย่างลึก ถ้าลิงก์ดี จะแสดงว่าคุณครอบคลุมหัวข้อนั้นละเอียดแค่ไหน และให้ผู้อ่านมีขั้นต่อไปที่ชัดเจน ถ้าลิงก์ไม่ดี ก็เป็นแค่กองโพสต์ที่แย่งคำค้นเดียวกัน

รูปแบบการลิงก์ที่ได้ผล:

1. หน้า pillar ลิงก์ไปทุกบทความ จากส่วนที่เนื้อหาของบทความนั้นเกี่ยวข้อง ไม่ใช่แค่จากรายการท้ายหน้า
2. ทุกบทความลิงก์กลับไปหน้า pillar ด้วยข้อความลิงก์ที่บอกหัวข้อกว้าง
3. บทความลิงก์หาบทความ เฉพาะเมื่อเรื่องหนึ่งนำไปสู่อีกเรื่อง
4. หน้า pillar และบทความลิงก์ไปหน้าบริการ ที่กลุ่มนั้นสนับสนุน ในจุดที่ผู้อ่านพร้อมแล้ว
5. หน้าบริการลิงก์ไปหน้า pillar และบทความสำคัญไม่กี่บทความ เพื่อให้ผู้ซื้อหาคำตอบของคำถามได้

สำหรับบริษัทก่อสร้าง หน้า pillar “วางแผนสร้างโรงงาน” ลิงก์ไปบทความเรื่องใบอนุญาต การเลือกทำเล และรูปแบบการจ้างผู้รับเหมา และแต่ละบทความลิงก์กลับขึ้นไป และต่อไปยังบริการออกแบบและก่อสร้าง บทความนี้ก็อยู่ใน cluster แบบนั้น ภายใต้ คู่มือเว็บไซต์ที่เป็นมิตรกับ SEO และแสดงรายการทั้งหมดไว้ที่ หน้ารวมบทความ SEO

กับดัก 2 ข้อที่ควรเลี่ยง

หน้าที่แย่งกันเอง ให้ทุกหน้ามีคีย์เวิร์ดหลักของตัวเอง ถ้าหน้า pillar และบทความเล็งคำค้นเดียวกัน ทั้งสองจะแย่งกัน และบ่อยครั้งไม่มีหน้าไหนติดอันดับได้ดีเท่าหน้าเดียวที่ชัดเจน บทความ การวิจัยคีย์เวิร์ดและเจตนาการค้นหา แสดงวิธีสังเกตเรื่องนี้ใน Search Console และตัดสินว่าจะรวม เปลี่ยนเส้นทาง หรือเปลี่ยนมุมเนื้อหา

บทความที่แย่งกับหน้าบริการ เก็บคำค้นเชิงพาณิชย์ไว้ให้หน้าบริการ และลิงก์ไปหาจากบทความโดยใช้วลีนั้น บทความ วิธีเขียนหน้าบริการ อธิบายการเขียนหน้าปลายทางนี้

ตรวจลิงก์ภายในแบบง่าย ๆ

คุณต้องมี crawler และ Google Search Console ในขณะที่เขียนบทความนี้ Screaming Frog SEO Spider เวอร์ชันฟรีไล่อ่านได้สูงสุด 500 URL ซึ่งพอสำหรับเว็บไซต์ธุรกิจขนาดเล็กจำนวนมาก Sitebulb และเครื่องมือที่คล้ายกันก็ใช้ได้

1. ทำรายการหน้าที่สำคัญที่สุด ราว 10 หน้า ที่นำการติดต่อสอบถามเข้ามา
2. ไล่อ่านเว็บไซต์ด้วย crawler แล้วจดความลึกเป็นจำนวนคลิก และจำนวนลิงก์ภายในของแต่ละหน้า
3. เปิดรายงานลิงก์ใน Search Console แล้วดูหน้าที่ถูกลิงก์มากที่สุด ใต้หัวข้อลิงก์ภายใน หน้าที่อยู่ในเมนูและส่วนท้าย ย่อมอยู่ใกล้ด้านบนอยู่แล้ว แต่ถ้าหน้ารวมแท็กหรือโพสต์เก่าอยู่สูงกว่าหน้าบริการ โครงสร้างกำลังบอกสิ่งที่ผิด
4. อ่านข้อความลิงก์ ที่ชี้ไปยังหน้าสำคัญแต่ละหน้า มองหา “อ่านต่อ” ข้อความลิงก์ที่ว่างเปล่า และวลีเดียวที่ชี้ไปหลายหน้า
5. แก้ลิงก์ที่ไปเจอการเปลี่ยนเส้นทางหรือข้อผิดพลาด ที่ต้นทาง
6. หาหน้ากำพร้า ด้วยการเปรียบเทียบรายการ 3 ชุดข้างต้น
7. แก้ตามลำดับผลกระทบ (ลิงก์เสีย แล้วความลึกของหน้าสำคัญ หน้ากำพร้า และข้อความลิงก์) แล้วไล่อ่านเว็บไซต์อีกครั้ง

ทำการตรวจซ้ำปีละหนึ่งหรือสองครั้ง เมื่อเพิ่มหมวดใหม่ และช่วงที่มีการรีดีไซน์หรือย้ายเว็บไซต์

เมื่อลิงก์ที่ดีขึ้น แก้โครงสร้างไม่ได้

ปัญหาลิงก์ภายในส่วนใหญ่ แก้ได้ด้วยต้นทุนต่ำ เช่น ลิงก์ใหม่ ข้อความลิงก์ที่ชัดขึ้น หรือหน้าหมวดที่ขาดไป แต่ถ้าบริการของคุณกระจายอยู่ใน URL ที่ไม่สื่อความหมาย เมนูงอกเพิ่มมาหลายปี และครึ่งหนึ่งของเว็บไซต์เป็นหน้ากำพร้า คุณกำลังปะผุโครงสร้างที่ไม่เคยถูกวางแผนมาก่อน

นั่นคือตอนที่ การรีดีไซน์เว็บไซต์ คุ้มค่า แผนผังเว็บไซต์ใหม่เป็นส่วนหนึ่งของข้อเสนอเป็นลายลักษณ์อักษร ที่คุณอนุมัติก่อนเริ่มสร้างอะไรก็ตาม เราเก็บสิ่งที่ใช้ได้ดีอยู่แล้วไว้ และเปลี่ยนเส้นทาง URL เดิมทุกรายการ เพื่อให้ผู้เข้าชมและเครื่องมือค้นหาตามการย้ายได้ ไม่แน่ใจว่าคุณอยู่ฝั่งไหน? ตรวจสอบเว็บไซต์ฟรี ครอบคลุมการมองเห็นของเว็บไซต์คุณใน Google ด้วย ซึ่งช่วยให้เห็นเบื้องต้นว่า คุณต้องการลิงก์ที่ดีขึ้น หรือโครงสร้างใหม่